Λίγα λόγια για την Ενδοκρινολογία

Ενδοκρινολογία είναι ο κλάδος της Ιατρικής που μελετά τη λειτουργία και τις παθήσεις των ενδοκρινών αδένων.

Οι ενδοκρινείς αδένες είναι σημαντικά όργανα, γιατί παράγουν τις ορμόνες: πολύτιμες χημικές ουσίες που μέσω της κυκλοφορίας του αίματος φτάνουν σε όλο το σώμα, επηρεάζοντας και ρυθμίζοντας όλες τις λειτουργίες του. Έτσι το ενδοκρινικό σύστημα αλληλεπιδρά ρυθμιστικά με όλα τα υπόλοιπα συστήματα του οργανισμού, όπως το μυοσκελετικό, το πεπτικό, το αναπνευστικό, το ουροποιητικό, το γεννητικό και το νευρικό.

Μέσω της δράσης των ορμονών, το ενδοκρινικό σύστημα συμμετέχει στο σύνολο του φαινομένου της ζωής — τον μεταβολισμό, την αναπαραγωγή και την προσαρμογή — επηρεάζοντας θεμελιωδώς τις διαδικασίες της ανάπτυξης, της συντήρησης (ομοιόστασης) και της γήρανσης.

Ο μεταβολισμός

Μία από τις πιο σημαντικές λειτουργίες που ρυθμίζονται από τις ορμόνες είναι ο μεταβολισμός: το σύνολο των βιοχημικών αντιδράσεων που σχετίζονται με την κατανάλωση και την παραγωγή ενέργειας από τον ανθρώπινο οργανισμό. Διακρίνεται σε:

• αναβολισμό, δηλαδή τη χρήση της ενέργειας που παίρνουμε από τις τροφές για την ανάπτυξη και τη διατήρησή μας, και
• καταβολισμό, δηλαδή την κατανάλωση της ενέργειας που απαιτείται για την κίνηση και τις υπόλοιπες σωματικές και πνευματικές μας δραστηριότητες.

Τι αντιμετωπίζει ο ενδοκρινολόγος

Αντικείμενο του ενδοκρινολόγου είναι οι ορμόνες, οι ενδοκρινείς αδένες που τις παράγουν, τα όργανα που επηρεάζονται άμεσα από τη δράση τους (όπως οι ωοθήκες), ο μεταβολισμός γενικά, καθώς και τα όργανα του κεντρικού νευρικού συστήματος (π.χ. ο υποθάλαμος) που ρυθμίζουν την έκκριση των ορμονών και τον μεταβολισμό.

Οι πιο διαδεδομένες παθήσεις που αντιμετωπίζει ένας ενδοκρινολόγος είναι:

• οι παθήσεις του θυρεοειδούς αδένα
• το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών
• τα προβλήματα που συνδέονται με την έμμηνο ρύση και την εμμηνόπαυση
• ο σακχαρώδης διαβήτης
• οι διαταραχές των λιπιδίων
• η παχυσαρκία και το μεταβολικό σύνδρομο που αυτή προκαλεί
• οι μεταβολικές διαταραχές των οστών, όπως η οστεοπόρωση

Πολλές από αυτές αλληλοσυνδέονται. Έτσι ο ενδοκρινολόγος μπορεί να τις αντιμετωπίσει στο σύνολό τους, παρότι υπάρχουν και γιατροί άλλων ειδικοτήτων που μπορούν εξίσου καλά να χειριστούν ορισμένες από αυτές.